1. تأملات صدرایی؛ بالقوگی‎های هیدگری/اگزیستانسیالیستی ملاصدرا

جعفر مروارید؛ محمد خلیلی

دوره 17، شماره 2 ، زمستان 1394، ، صفحه 7-26

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2016.576

چکیده
  نگاه تطبیقی به دو فیلسوف که در دو سنّت متفاوت فلسفیده‌اند کاری است بس دشوار و نیازمند تأمل و دقت فراوان؛ به‌خصوص اگر آن دو فیلسوف صدرا و هیدگر باشند که یکی غایت قصوای فلسفه‌اش متافیزیک است، در حالی ‌که پروای آن دیگری طرد متافیزیک. اما خوش‌بختانه این دو فیلسوف هر دو بر وجود تأکید می‌کنند و این تا حدودی کار مقایسه بین آن دو را آسان‌تر ...  بیشتر

2. بازخوانی حرکت جوهری ملاصدرا و برخی لوازم و پیامد‌های دین‌شناختی آن

محمد نجاتی؛ محمد سعید مهر

دوره 15، شماره 3 ، بهار 1393، ، صفحه 23-35

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2014.4

چکیده
  مقاله حاضر، با واکاوی مبانی وجودی و معرفتی فلسفه ملاصدرا، رویکرد خاص وی را به نظریه حرکت جوهری بررسی می‌کند. ملاصدرا بر اساس نگرش تلفیقی خود، مؤلفه‌ها و لوازم نظریه خویش را بازنگری می‌کند. بر این اساس، دوگانه‌های ماده و صورت و اتصافشان به جوهریت، در ذیل کارکردهای نفس تبیین می‌شود. وی، با وضع تفکیک بین اشتداد وجودی و اشتداد جوهری، ...  بیشتر

3. رابطه طبیعت و مابعدالطبیعه در حکمت متعالیه

احمد احمدی؛ ضیاءگل رضایی

دوره 14، 3-4 ، بهار 1392، ، صفحه 5-28

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2013.57

چکیده
  در این پژوهش به دو مسئله محوری پرداخته شده است: (1) ارائه تصویری از چالش عمیق بین طبیعت و مابعدالطبیعه در آثار بنیان‌گذاران فلسفه و حکمت یونان، یعنی افلاطون و ارسطو؛ (2) ترمیم و بازسازی این نقیصه با استمداد از آموزه‌های حکمت متعالیه و ارائه تبیین رضایت‌بخش و معقول از ارتباط وثیق بین طبیعت و مابعدالطبیعه در اندیشه‌های ملاصدرا. در این ...  بیشتر

4. اصالت وجود و نام‌گرایی در نظام فلسفی صدرایی

احمد احمدی؛ محمد رصافی

دوره 14، شماره 1 ، پاییز 1391، ، صفحه 5-24

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2012.80

چکیده
  ادعا شده است که اصالت وجود و نظام تشکیکی وجود در اندیشه فلسفی ملاصدرا به نظریه نام‌گرایی می‌انجامد. این ادعا به بیان‌های مختلف مطرح شده است. یکی از نتایج اصلی نام‌گرایی، نفی کلی طبیعی و نیز هر گونه امور مجرد، مانند مثل افلاطونی، است. اعتباریت ماهیت مهم‌ترین دلیل کسانی است که معتقدند نظام صداریی فاصله چندانی تا نام‌گرایی ندارد و ...  بیشتر

5. اصالت وجود یا ماهیت: خلط شناخت‌شناسی و هستی‌شناسی

احمد احمدی

دوره 7، شماره 26 ، زمستان 1384، ، صفحه 4-18

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2005.299

چکیده
  در بحثِ نفس‌گیرِ اصالت وجود یا اصالت ماهیت، ضرورت دارد ابتدا، نخستین قضیّه‌ای که مستند و خاستگاه این بحث است، بررسی و تحلیل شود، سپس چگونگی حصول تصوری که این تصدیق از آن به دست می‌آید مورد بحث قرار گیرد، آن‌گاه معنای قضیه وجودی یا کان تامّه روشن شود و سرانجام با بیان معانی لفظ ماهیت و معانی لفظ وجود و مقایسة آن‌ها با هم نشانه‌های ...  بیشتر

6. رویکردی تطبیقی به وجود شناسی در فلسفه هایدگر و ملاصدرا

داوود محمدیانی

دوره 6، 22-23 ، زمستان 1383، ، صفحه 28-57

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2004.331

چکیده
  وجودشناسی (Ontology) یکی از عمده‌ترین مباحث فلسفی است که در فلسفه جدید غرب بدان بی‌مهری شده است. در دوران جدید، مارتین هایدگر برای احیای وجودشناسی تلاش زیادی کرد و مانند ملاصدرا کوشید تا از قلمروی مفهومی وجود فراتر رفته و به عرصه حقیقت عینی وجود نزدیک شود.از نظر هایدگر شناخت وجود تنها در شناخت دازاین و تحلیل اگزیستانسی مقدور است و ملاصدرا ...  بیشتر

7. جهان شناسی میرداماد و ملاصدرا

علی اله بداشتی

دوره 6، 22-23 ، زمستان 1383، ، صفحه 3-27

http://dx.doi.org/10.22091/pfk.2004.330

چکیده
  میرداماد و ملاصدرا دو استوانه حکمت اسلامی ایران زمین‌اند که یکی از استرآباد و دیگری از شیراز برخاسته و در اصفهان به هم می‌رسند. هر یک صاحب اندیشه‌هایی ژرف در مسائل حکمت الهی، از جمله در جهان‌شناسی است که این مقاله مختصر به پاره‌ای از مبانی فکری و دیدگاه‌های آنان در این باب می‌پردازد بحث اصالت وجود یا ماهیت و تعلق جعل به ماهیت یا ...  بیشتر