دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 20 2 2018 06 22 A Study and Critique of the «Tark-i Awlà» Approach in Justifying Prophets' Lapses نقد و بررسی راه‌کار «ترکِ أولی» در توجیه خطاهای انبیاء 29 56 1144 10.22091/pfk.2018.2061.1641 FA حسین اترک دانشیار دانشگاه زنجان 0000-0002-1974-278X Journal Article 2017 05 10 Ḥossein Atrak* Received: 10/07/2017 | Accepted: 06/10/2018 Abstract This article delves into the study of the term «tark-i awlà» (abandoning performance of that which is better and doing that which is less than better) as an approach for defending the infallibility of the prophets when confronting verses from the Holy Qur‘ān that apparently prove the prophets committed sins; and after going into the semantics of «tark-i awlà», the following question has been made the focus of discussion and study: are the intellectual arguments proving the infalliblity of the Prophets in agreement with the fact that the prophets committed tark-i awlà? According to the author, considering that tark-i awlà is a type of error and lapse and because the intellectual arguments for infallibility (like the trust and certitude of the people, the guiding purpose of prophet hood, the necessity of following the prophets, the principle of luṭf (grace) and absence of disinclination in the hearts of the people towards the prophets) necessitate the negation of all types of errors and lapses from the prophets, the prophets must be infallible from tark-i awlà too and this approach by Islamic theologians in justifying the verses that indicate the committing of sins by the prophets is not successful. Accepting the committing of tark-i awlà by the prophets is to accept that they committed errors and is against the belief of the Shi‘a regarding the infallibility of the prophets. As a result, Shi‘a theology will face a great challenge in justifying the verses that indicate the committing of errors and lapses by the Prophets which, according to the author, necessitates a revision of the Shi‘a theological belief in regards to the absolute infallibility of the prophets. در این مقاله به بررسی اصطلاح «ترکِ أولی» به‌ عنوان راه‌کاری برای دفاع از عصمت انبیاء در مواجهه با آیاتی از قرآن کریم که ظاهرشان بر ارتکاب معاصی توسط انبیاء دلالت دارند، پرداخته شده و پس از معناشناسی «ترکِ أولی»، این سئوال محور بحث و بررسی قرار گرفته است که آیا دلایل عقلی عصمت انبیاء با صدور ترکِ أولیٰ از انبیاء سازگار است؟ به عقیدۀ نگارنده با توجه به این‌که ترکِ أولی، نوعی خطا و لغزش است و چون دلایل عقلی عصمت (مانند وثوق و اعتماد مردم به انبیاء، غرض اِرشاد مردم از رسالت، لزوم تبعیت از انبیاء، قاعدۀ لطف و عدم اِعراضِ قلوب مردم از انبیاء) مستلزم نفی هر گونه خطا و لغزشی از انبیاء است، انبیاء باید از ترکِ أولیٰ نیز معصوم باشند و این راه‌کار متکلمان اسلامی در توجیه آیات دال بر معاصی انبیاء موفق نیست. پذیرش ارتکاب ترکِ أولیٰ از سوی انبیاء به معنای پذیرش ارتکاب خطا توسط ایشان و خلافِ اعتقاد شیعه به عصمت انبیاء است. در نتیجه، کلام شیعی با چالشی بزرگ در توجیه آیات دالّ بر صدور خطا و لغزشِ انبیاء مواجه خواهد شد که به نظر نگارنده مستلزم بازنگری در اعتقاد کلامی شیعه در باب عصمتِ مطلق انبیاء است.

https://pfk.qom.ac.ir/article_1144_8328222912b18ed64dd81d53f5ec20cd.pdf