دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 12 1-2 2010 11 22 The Substantial Motion of the Known and the Permanence of Knowledge حرکت جوهری معلوم و ثبات معرفت 69 91 138 10.22091/pfk.2010.138 FA محمد مهدی گرجیان . دانشیار دانشگاه باقرالعلوم مهدی زندیه عضو هیئت علمی مدرسه عالی معصومیه خواهران Journal Article 2015 08 10 On the basis of substantial motion the whole material world and nature are under constant change. The question might be raised, accordingly, whether one can obtain knowledge of any material being. That is to say, if the very substance of any given material thing and in consequence its accidents are entirely in constant motion, nothing of them can be the object of knowledge, since as soon as an external thing is perceived by perceiver's faculty of knowledge, it will, strictly speaking, disappear and something new will come into being. As a result, nothing, from animals to minerals whatsoever, remains the same so as to make it possible to become object of knowledge. Of any given object of our perception, indeed, we can speak of not one fact but many indivisible facts. Knowledge itself is thus not one and the same but something changeable, discontinuous and instable. In response to this crucial question, it is obvious that one should consider other positions taken by Mulla Sadra, agreat Muslim philosopher, regarding motion, substantial motion, reality of knowledge, as well as his understanding of existence in general so that he can receive consistent answers to the question raised.   بر اساس پذیرش حرکت جوهری که سراسر عالم ماده و طبیعت را یکپارچه حرکت می­داند این پرسش پیش می­آید که در این صورت آیا می­توان به هیچ موجود مادی، معرفت پیدا کرد؟ به این معنا که اگر جوهر اشیاء مادی و به تبع آن، همة اعراض آن، یکپارچه حرکت باشد، به محض اینکه برخوردی میان شیء خارجی با قوا و اندام‌های شخص مدرِک روی دهد، آن شیء خارجی محو و ناپدید، بلکه نابود می‌شود و شیء دیگری موجود می‌گردد. بنابراین، آنچه که در مرتبة دوم با قوا و اندام‌های مدرِک برخورد می­کند، همان چیزی نیست که بار اول با آنها برخورد کرده است و بر این اساس، معرفتی که از اشیاء مادی به ظاهر ثابت و پایدار، از حیوان گرفته تا نبات و جماد حتی صخره و پولاد، به‌دست می­آید، به واقع معرفت به یک واقعیت نیست، بلکه معرفت به واقعیت‌های فراوان و حتی قسمت­ناپذیر است. بنابراین، خود معرفت هم، شناخت واحدی نیست بلکه در حقیقت، معرفتی گسسته و تغییرپذیر و ناپایدار است. برای پاسخ به این پرسش باید دید که بر اساس نگرش ملاصدرا در خصوص حرکت، حرکت جوهری، حقیقت علم و معرفت، و به طور کلی هستی، پاسخ پرسش‌های مزبور چیست و در این زمینه چه دیدگاه­هایی مطرح شده است، تا بتوان بر اساس آن ثبات معرفت را در عین حرکت جوهری معلوم استنتاج کرد.   https://pfk.qom.ac.ir/article_138_6b8c2069e2876414b91e56ba4bdf08b9.pdf