دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 Nature-based Ethics: A review of Ontological Approach of Allamah Tabatabaii and Finiss اخلاقِ مبتنی بر طبیعت؛ بررسیِ رهیافت هستی شناختیِ علامه طباطبایی و فینیس 7 26 627 10.22091/pfk.2016.627 FA رحیم دهقان پژوهشگر پژوهشگاه بین المللی المصطفی (ص). محسن جوادی استاد فلسفه و کلام دانشگاه قم 0000-0003-4537-0518 Journal Article 2015 04 11 Nature- based ethics is the way of understanding felicity on the basis of man's natural capacities and powers, which had existed in Greek tradition, especially in Aristotelian one, and was later followed in St. Aquinas's attitude and his tradition. John Finiss, one of the contemporary thinkers and followers of this moral tradition, has tried to depict the path of understanding and realization of man's felicity through nature-based ethics, following Aquinas. Allamah Tabatabaii has also based his moral views on man's natural characteristic and capacities and provided an account of ethical theory of natural law in Islamic tradition. Reviewing the views of these two thinkers in terms of ontology of values shows they are different in the type of realistic and ontological approach, and the number, the manner of existence, and the type of relationship between basic goods, despite significant similarities. The analysis of these differences indicates that Tabatabaii's approach in ontological dimension of moral theory of natural law is more reasonable and defensible than that of Finiss. The present paper seeks to review and analyze the views of these two thinkers about the nature based-ethics in terms of ontology of issues related to the theory of natural law. اخلاقِ مبتنی بر طبیعت، روش فهم سعادت بر اساس ظرفیت‌ها و قوای طبیعی انسان است که در سنت یونانی و به‌ویژه در ارسطو وجود داشته و بعدها در نگرش آکوییناس و سنّت آکویینی دنبال شده است. جان ‌فینیس، که از جمله اندیشمندان معاصر و از پیروان این سنّت اخلاقی بوده، کوشیده است به پیروی از آکوییناس مسیر فهم و تحقق سعادت آدمی را بر اخلاقِ مبتنی بر طبیعت ترسیم کند. علامه طباطبایی نیز دیدگاه‌های اخلاقیِ خود را بر سرشت طبیعی انسان و ظرفیت‌های طبیعی او مبتنی کرده و تقریری از نظریهٔ اخلاقیِ قانون طبیعی را در سنّت اسلامی به تصویر کشیده است. بررسی دیدگاه این دو اندیشمند در بُعد هستی‌شناسیِ ارزش‌ها، نشان می‌دهد که علی‌رغم وجود شباهت‌های چشمگیر، این دو دیدگاه، در نوع رهیافت واقع‌گرایانه و وجودشناسانه و نیز در تعداد، نحوهٔ هستی، و نوع رابطهٔ بین خیرات پایه با یکدیگر متفاوت‌اند. با تحلیل این تفاوت‌ها، به نظر می‌رسد رهیافت علّامه در بُعد وجودشناختیِ نظریهٔ اخلاقیِ قانون طبیعی، از توجیه معقول‌تر و قابل دفاع‌تری نسبت به فینیس برخوردار است. این مقاله می‌کوشد در بُعد وجودشناختیِ مسائل مربوط به نظریهٔ قانون طبیعی، دیدگاه این دو اندیشمند را درباره اخلاقِ مبتنی بر طبیعت تحلیل و بررسی کند.

https://pfk.qom.ac.ir/article_627_05616f615ce2a87fb710adf9d3623645.pdf

دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 The Stages of Man's Perfection: Review, Analysis and Criticism of Fakhr Razi's View مراتب کمال انسان از نظر فخررازی 27 48 639 10.22091/pfk.2016.639 FA عین الله خادمی استاد گروه فلسه و کلام دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی 0000-0002-1795-0713 Journal Article 2015 11 03 Using a descriptive- analytical method, the present paper mainly seeks to review, analyze and criticize Fakhr Razi's view about the stages of man's perfection. He defines perfection as the strengthening factor of theoretical and practical intellect and uses it as an equivalent for felicity in some of his works. In his different works, Razi depicts several stages for perfection. His different views about perfection can be first divided into two types: the stages of man's perfection in this world and the stages of his perfection in other world. The stages of man's perfection in this world can be classified philosophically, morally and mystically. Different accounts are used to explain each of these types. مسئله اصلی این پژوهش بررسی، تحلیل و نقد دیدگاه فخر رازی درباره مراتب کمال انسان، به روش توصیفی- تحلیلی است. وی کمال را به تقویت دو قوه عقل نظری و عملی تعریف می‌کند و در برخی آثارش از کمال به عنوان معادل سعادت بهره می‌گیرد. او در آثار مختلفش مراتب متعددی برای کمال ترسیم کرده است. دیدگاه‌های مختلف او درباره کمال را می‌توان در ابتدا بر دو قسم دانست: مراتب کمال انسان در دنیا و مراتب کمال در آخرت؛ و مراتب کمال انسان در دنیا را می‌توان از سه منظر فلسفی، اخلاقی و عرفانی دسته‌بندی کرد. هر کدام از این اقسام نیز با تقریرهای مختلفی بیان می‌شوند.

https://pfk.qom.ac.ir/article_639_c266b111d311e0c8f3a9457c2b28ca94.pdf

دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 Rethinking About the Reality of Miracle بازاندیشی در حقیقت اعجاز 49 70 625 10.22091/pfk.2016.625 FA علی رضا جعفرزاده کوچکی استادیار گروه الاهیات دانشگاه پیام نور، ایران فرزاد دهقانی دانشجوی کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشگاه علامه طباطبایی سروش شهریاری نسب دانشجوی کارشناسی ارشد علوم قرآن و حدیث دانشکده علوم و فنون تهران. Journal Article 2015 02 28 The issue of miracle is closely related to the affirmation of Prophets’ Prophecy and is an important theological issue in the field of sciences of the Quran. Over the history, many scholars and thinkers have written about it and numerated different miraculous aspects for the Quran, including expressive miracle, hidden and mysterious reports and scientific miracle. There is unanimity about the definition of miracle which contains the concept of incapacity. However, the factor of incapacity has been ignored. If this factor is correctly explained, then the main aspect of the miracle of the Quran will be clear. The present paper first analyzes common disabling elements and characteristics between the Quran and miracles of other prophets and then reviews the definition of miracle and the aims of miracles. Finally it provides a new classification of the types of miracles. To this end, the first part of the paper represents previous scholars' views about miracle and the second part criticizes their views and proves its own claim, using Quranic verses and logical arguments. It is seems that the only miraculous aspect of the Quran is that it is the God's knowledge which is basically different from that of man. And if some scholars regard eloquence, rhetoric, hidden and mysterious reports and scientific miracle as the miracle of the Quran, they are horizontal to the main miraculous aspect, because the Quran is the speech of the absolute all-Wise God, so it is natural for the Quran to have these external and secondary aspects. مسئله اعجاز ارتباط نزدیکی با اثبات نبوت انبیا دارد و نیز از بحث‌های کلامی مهم در زمینه علوم قرآن است. در طول تاریخ نیز علما و اندیشمندان بسیاری درباره آن قلم‌فرسایی کرده‌اند و وجوه اعجازی مختلفی برای قرآن برشمرده‌اند؛ از جمله: اعجاز بیانی، اخبار غیبی، و اعجاز علمی. در تعریف اعجاز همه اتفاق نظر دارند که مفهوم عجز و ناتوانی در آن نهفته است. اما نکته‌ای که در این میان مغفول مانده، عامل عجز است که اگر به‌درستی تبیین شود، وجه اصلی اعجاز قرآن نیز مشخص می‌شود. در این نوشتار ابتدا عناصر و ویژگی‌های ناتوان‌کنندهٔ مشترک در بین قرآن و دیگر معجزات پیامبران را تحلیل می‌کنیم و سپس تعریف اعجاز و اهداف معجزات را بازنگری می‌کنیم و تقسیم‌بندی جدیدی از انواع اعجاز به دست می‌دهیم. بدین‌منظور در بخش ابتدایی اقوال علمای سلف و دیدگاه‌های آنها را بیان می‌کنیم و در بخش دوم، علاوه بر نقد دیدگاه آنها به اثبات ادعای خود، با توجه به آیات قرآن و استدلال‌های منطقی می‌پردازیم. به نظر می‌رسد تنها وجه اعجاز قرآن این است که قرآن علم خدا است و علم خدا با علم بشر تفاوت اساسی دارد و اگر برخی از علما وجه اعجاز قرآن را فصاحت و بلاغت و اخبار غیبی و اعجاز علمی گرفته‌اند اینها در عرض وجه اصلی قرار دارد. زیرا متکلم قرآن حکیم علی‌الاطلاق است و طبیعی است که قرآن این ویژگی‌های ظاهری و ثانوی را داشته باشد.

https://pfk.qom.ac.ir/article_625_1b674643cc11f90f4aa51d255e1d23ce.pdf

دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 Autonomy in Korsgaard's View خودمختاری از دیدگاه کریستین کرسگارد 71 86 548 10.22091/pfk.2016.548 FA زهرا جلالی دانشجوی دکتری دانشگاه قم Journal Article 2015 05 03 The present paper examines Korsgaard's view about action and its constitutive features. Korsgaard believes that the constitutive function of action is to constitute the agent. On the other hand, autonomy and efficacy are two constitutive features of agent. Since the constitutive feature of anything is normative for that thing, every agent must act autonomously and efficiently in order to constitute his/her own agency. The procedure that Korsgaard proposes to achieve autonomy and efficacy is the Kantian categorical and hypothetical imperative. Korsgaard holds that action is not restricted to human beings and animals are somehow autonomous, though they are not bound by Kantian imperatives. But autonomy in the deeper sense is to choose the principles of action, and in this sense just human being can be regarded as autonomous. در این نوشته دیدگاه کرسگارد درباره عمل و مؤلفه‌های ساختاری آن بررسی می‌شود. وی معتقد است کارکرد ساختاری عمل، تقوم‌بخشی به فاعل است. از سوی دیگر، خودمختاری و کارآیی دو خصوصیت ساختاری فاعل هستند. از آنجا که خصوصیت ساختاری هر شیء برای آن شیء، جنبه هنجاری دارد، هر فاعلی باید مختارانه و کارآمد عمل کند تا فاعلیت خود را تقوم بخشد. رویه‌ای که کرسگارد برای دست‌یابی به خودمختاری و کارآیی پیشنهاد می‌کند، امر مطلق و مشروط کانت است. کرسگارد معتقد است عمل مختص انسان نیست و حیوانات نیز گرچه تابع اوامر کانتی نیستند، از نوعی خودمختاری برخوردارند، اما خودمختاری در معنای دقیق و عمیق آن، به معنای انتخاب اصول عمل است و در این معنا فقط انسان را می‌توان خودمختار دانست.

https://pfk.qom.ac.ir/article_548_260237effe380c9c80fe8bed2785af1d.pdf

دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 A Review of Principles of Donald Davidson's Anomalous Monism بررسی اصول یگانه انگاری بی قانون دانلد دیویدسن 87 102 622 10.22091/pfk.2016.622 FA محمد کاظم رضازاده جودی عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی Journal Article 2014 12 05 Davidson’s anomalous monism is one of the physicalistic explanations of mind, mental traits and states. According to this view, all events are existentially physical phenomena with physical and mental descriptions. Mental states, however, are not reduced to physical states. Mental states have physical characteristics, so they have causal relationship with physical states, which is not systematic for intentional mental states. The relationship between mental and physical states is explained according to the theory of supervenience.The present paper, first, explains the principles of anomalous monism such as causal interaction, regularity of causality, irregularity of mental affairs, and supervenience . Then it reviews and criticizes the theory of supervenience by posing some problems such as the necessity of real truthfulness of laws, impossibility of multilateral determination of the effects of mental and physical causes, sufficiency of a systematic order in explaining the relationship between phenomena, explaining causality on the basis of counterfactual conditionals and incompatibility of the lack of bridging laws to relate mental and physical domains. یگانه‌انگاری بی‌قانون دیویدسن، یکی از تبیین‌های فیزیکالیستی از ذهن، ویژگی‌ها و حالات ذهنی است. این دیدگاه، تمامی رویدادها را به لحاظ وجودی، رویدادی فیزیکی می‌داند که دارای توصیف‌های فیزیکی و ذهنی‌اند؛ با این حال، حالات ذهنی به حالات فیزیکی تحویل برده نمی‌شود. از آنجا که حالات ذهنی، واجد ویژگی‌های فیزیکی‌اند، با حالات فیزیکی، رابطه‌ای علّی دارند، اما این رابطه، در خصوص حالات ذهنی التفاتی، قانونمند نیست. رابطه حالات ذهنی و فیزیکی، بر اساس نظریه وقوع تبعی تبیین می‌شود. در این مقاله، ابتدا اصول یگانه‌انگاری بی‌قانون، مانند تعامل علّی، قانونمندی علّیت، قانونمندنبودن امور ذهنی و وقوع تبعی را تبیین می‌کنیم و سپس با طرح اشکالاتی مانند لزوم صادق‌بودن واقعی قوانین، ممکن‌نبودن تعین چندجانبه معلول‌های علل فیزیکی و ذهنی، کفایت نظمی قانونمند در تبیین رابطه پدیده‌ها، تبیین علیت بر اساس شرطی‌های خلاف واقع و ناسازگاری نبود قوانین رابطی که دو حوزه فیزیکی و ذهنی را به یکدیگر مرتبط کند، نظریه وقوع تبعی و ... را بررسی و نقد می‌کنیم.

https://pfk.qom.ac.ir/article_622_6547374cc4ec06b0aac71b81c331c2c3.pdf

دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 A Review of Mystical Esoteric Interpretation of Tustari's Commentary بررسی تآویل عرفانی تفسیر سهل تستری 103 120 626 10.22091/pfk.2016.626 FA ابراهیم نوری عضو هیئت علمی دانشگاه سیستان و بلوچستان 0000-0003-4474-6341 حامد آل یمین دانش آموخته حوزه علمیه قم و پژوهشگر پژوهشکده ادیان و مذاهب Journal Article 2015 03 02 Tustari's commentary dates back to the third century ('AH') and is one of the closest commentaries of the Quran to the time of its revelation. The mystical taste of this commentary and its theological and literary features adds to its importance. The most important aspect of this commentary is its mystical approach which has always attracted and influenced mystics and scholars after him. Emphasizing on mystical approach, Tustari has used hadith and linguistics. He has not only paid attention and focused on esoteric meaning and mystical esoteric commentary of Quranic verses but also taken into consideration the external commentary, using literary rules and the Prophet's hadiths. Tustari's esoteric interpretations are not devoid of order and criteria. His frequent use of microcosmic look at macrocosmic verses and the verses related to human relationship shows the orderliness of this method. Providing other worldly and merciful interpretation of the verses related to chastisement and this world is another mystical rule used by Tustari. He has used preaching approach under some verses related to patience, contentment and confidence, which has been followed after him. Showing the orderliness and normality of his mystical esoteric interpretation, the present paper seeks to provide some criteria in this regard. تفسیر تستری از منظر تاریخی به قرن سوم هجری باز می‌گردد که از نزدیک‌ترین تفاسیر قرآن به عصر نزول است. رنگ و لعاب عرفانی و نیز اشتمال آن بر جنبه‌های کلامی و ادبی از سوی دیگر بر اهمیت آن می‌افزاید. مهم‌ترین جنبه این تفسیر، صبغه عرفانی آن است که همواره عارفان و عالمان پس از او به آن توجه داشته‌اند و بر آنان تأثیر گذاشته است. تستری ضمن تأکید بر صبغه عرفانی، از حدیث و لغت نیز بهره برده است. او در کنار توجه به باطن و تأویل عرفانی آیات، و تمرکز بر آن، به مدد قواعد ادبی و احادیث نبوی، تفسیر ظاهری را نیز مغفول نگذاشته است. تأویلات تستری بدون قاعده و معیار نیست. استفاده‌های مکرر از نگاه انفسی در آیات آفاقی و نیز آیات ناظر به روابط بشری نشان از قاعده‌مندی این روش دارد. به دست دادن تبیین رحمانی و اخروی از آیات عذاب و آیات مربوط به دنیا از دیگر قواعد عرفانی است که وی از آن بهره برده است. استفاده از رویکرد موعظه‌ای در ذیل برخی آیات راجع به صبر، رضا و توکل و ... نیز از جمله رویکردهایی است که بعد از وی نیز دنبال شده است. این مقاله با نشان‌دادن ضابطه‌مندی تأویل عرفانی وی، در صدد به دست دادن معیارهایی در این زمینه است.

https://pfk.qom.ac.ir/article_626_b35a06c74b9d0b653a089f2c34085c7e.pdf

دانشگاه قم پژوهش‌های فلسفی -کلامی 1735-9791 17 3 2016 05 21 Aesthetic Pleasure and Its Distinction with Corporal Pleasure from Thomas Aquinas's View لذت زیبایی شناختی و تمایز آن با لذت زیستی از دیدگاه توماس آکویناس 121 142 628 10.22091/pfk.2016.628 FA مهدی امینی پژوهشگر موسسه آموزش عالی هنر و اندیشه اسلامی و موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی 0000-0002-2777-9371 Journal Article 2015 06 12 After Augustine, Thomas Aquinas is one of the two leading figures in the middle ages and, as the most influential philosopher in the new period of the church, has systematic works from which valuable philosophical propositions about art and aesthetics can be extracted. Hence, the present paper hypothesizes that there is a justified distinction between pleasures resulted from perceiving beauty and pleasures resulted from corporal appetites on the basis of Thomas’s statements, and uses a descriptive- analytical method to examine the elements of the hypothesis under minor issues. In the first two chapters, the nature of aesthetic pleasure has been explained, relying on other related influential philosophical components which include the review of the process of the perception of beauty based on Aquinas's theory of cognition, the quality of the movement of "appetite" in perceiving goodness, different stages of this movement and its distinction with pleasures resulted from the perception of beauty. In the two final chapters, the distinction between aesthetic pleasure and corporal pleasure is explained, with emphasis on previous preliminaries. توماس آکویناس یکی از دو چهره ی پیشگام قرون وسطی بعد از آگوستین است که در مقام متنفذترین فیلسوف دوره جدید کلیسا، صاحب آثار نظام یافته ای است که می توان از دل آن، گزاره های فلسفی درخوری در حوزه هنر و زیبایی شناسی استحصال کرد. بر این اساس جستار حاضر با پیش رو گذاشتن این فرضیه که تمایز موجّهی میان لذت بر آمده از ادراک زیبایی و لذت حاصله از ارضاء تمایلات زیستی مبتنی بر اشارات و اظهارات توماس وجود دارد، با روش توصیفی و تحلیلی، اقدام به بررسی و توضیح عناصر این ادعا در ذیل مسائل جزیی تری کرده است. در دو بخش نخست این مقاله، ماهیت لذت زیبایی شناختی با تکیه بر سایر مولفه های موثّر فلسفی در این رابطه، تبیین گشته است که از جمله آن؛ بررسی فرایند ادراک زیبایی مبتنی بر نظریه شناخت آکویناس، کیفیت حرکت «میل» در ادراک امر خیر، مقاطع مختلف حرکت میل و تمایز آن با لذتی که از ادراک زیبایی حاصل می شود و در دو بخش نهایی با تاکید بر مقدمات قبل، تمایز لذت زیبایی شناختی و لذت زیستی تبیین گشته است.

https://pfk.qom.ac.ir/article_628_715b6cb1b038297049e5d3a46210c79e.pdf